Skip to content

Tom Heremans, de aandoenlijke puber

23 januari 2013

Nu iedereen, van Joost Vandecasteele tot Peter Casteels, zijn zegje heeft gedaan over Tom Heremans en zijn cactus, willen wij er ook ons licht eens op laten schijnen. Er zit namelijk een hardnekkig misverstand in de hele discussie, en dat willen wij graag uitklaren.

Maar laat ons het eerst hebben over het belachelijkste twitterbericht van het decennium, voorwaar geen geringe prestatie, de algemene belachelijkheid van dat medium in acht genomen. Het bericht is van de hand van Bart Sturtewagen en luidt als volgt: “Wie Tom Heremans niet geestig vindt, is zielig. Ik wil boos zijn, maar ik ben triestig.” Dankjewel, Bart, voor dit welonderbouwde morele oordeel.

Tot zover Bart, weer over naar Tom. Tom Heremans wordt door zijn entourage steeds met hetzelfde argument verdedigd: Tom is humor, en humor mag altijd en alles. Peter Casteels vraagt zich op Apache af wat dat dan eigenlijk over die humor zegt. Hij heeft daar beslist een punt, maar volgens ons raakt ook die analyse niet de kern van de kwestie, want die is dat Heremans helemaal niet grappig is.

Niets zo ellendig als een puberale man

Tom Heremans is een volwassen vent die de zogenaamde geestigheid van zeventienjarige jongens belijdt. Het lijkt even grappig, soms, maar wie er anderhalve seconde over nadenkt, ziet dat alle grappen voorspelbaar zijn en de meeste bovendien ook aan de platte kant. Pubergrappen, quoi.

Het imago dat Heremans hiermee hoog houdt, is dat van de jongensachtige man, de stuntelige macho die eigenlijk best een lieve knul is. Die truuk werkt bij vrouwen, dat is bekend, ik heb hem zelf van mijn vijftiende tot mijn achttiende veelvuldig en met succes toegepast.

Het is dan ook niet moeilijk om je voor te stellen dat Heremans hoogst verbaasd was dat de Vrouwenraad hem die cactus wou geven. Hoe kwamen ze erbij om hém die prijs te willen geven? Hij was toch de chouchou van alle vrouwtjes, met zijn grappig-aandoenlijke haantjescolumns? Hij snapte er oprecht niets van.

Doorgaan op hetzelfde elan

Hoe hiermee om te gaan? Even was er paniek, maar het antwoord diende zich al snel aan: op dezelfde manier als altijd, natuurlijk. Door op een ironische manier erg stoer te reageren. Door overdreven masculien te reageren, zó masculien dat het toch weer snoezig werd. Dat heeft Heremans dus gedaan, en hij kwam ermee weg ook.

(Tussen haakjes: De Standaard heeft op dezelfde manier geprobeerd te reageren. Met uiterst potsierlijke gevolgen tot gevolg, want het imago van De Standaard is nu eenmaal niet dat van Heremans. De toespraak van Karel Verhoeven was dan ook een gênante bedoening.)

De truuk werkt dus wel, daar niet van. Maar hier is waarom ik die modus operandi op mijn achttiende opgaf: het type vrouw waarop ik toen viel, was volop emotioneel volwassen aan het worden. Mijn vlammen vonden dat gedoe van de schattige patser, de vrouwonvriendelijke vrouwenliefhebber maar puberale aanstellerij.

Niet geestig, wel zielig

Blijkbaar is er een publiek voor puberale aanstellerij, dat het evenwel aan zijn elitaire zelfbeeld verplicht is om dat als ‘humor’ om te omschrijven. Casteels schrijft:

Een aanzienlijk deel van de hoogopgeleide middenklasse – het doelpubliek van De Standaard – leeft, blijkens Heremans’ werk en succes, in een achterlijke wereld waarin mannen en vrouwen nog steeds tegenover elkaar staan. Als dat niet zo zou zijn, zouden zijn grappen de herkenbaarheid missen die ze net geestig [maakt]. Blijkbaar zijn veel mannen nog steeds niet in staat rimpelloos met vrouwen te communiceren. En vallen ze terug in tenenkrullend kneuterige clichés.

Met die interessante vaststelling kunnen wij de twitterboodschap van Sturtewagen dan ook omkeren: juist wie Tom Heremans geestig vindt, is zielig. Al blijven we wel achter het tweede deel van die tweet staan: Bart Sturtewagen is inderdaad triestig.

Onbevangen maar onzeker, stoer maar gevoelig, blikt Tom in de camera. Een bril en een stoppelbaard zijn de perfecte attributen van deze attitude.

Onbevangen maar onzeker, stoer maar gevoelig, blikt Tom in de camera. Een bril en een stoppelbaard zijn de perfecte attributen van deze attitude.

LINKS:

13 reacties leave one →
  1. 23 januari 2013 13:45

    Slaan en zalven, Emile? Veel draagt dit artikel eigenlijk niet bij aan de non-zaak-Heremans, maar ik begrijp dat je ook een keer over hem heen wilde.

  2. 23 januari 2013 15:00

    Nou, Peter, als ik niet beter wist zou uit deze reactie afleiden dat het eergisteren toch pijn heeft gedaan. Maar dat is absurd, want de kritiek aan je persoonlijke adres was bijzonder oppervlakkig geformuleerd, en amper ernstig te nemen want amper onderbouwd.

    Terzake, echter:

    Apache heeft een journalistieke missie, en Radio Plasky heeft dat niet. Daarom is het goed dat jouw stuk over Tom Heremans een ander licht op de zaak liet schijnen. En daarom is het ook bijzonder onbelangrijk of mijn uitzending dat al dan niet doet.

    Daarom ook ergert het mij als jij in je politieke analyses niet meer doet dan wat de Wetstraatjongens van de reguliere pers elke dag doen: een paar leuke citaten citeren, daarop dan enkele nauwelijks gefundeerde stellingen bouwen, en vanuit die stellingen het vuur openen op de man. Ik durf wel stellen dat mijn laatste uitzending minstens evenveel heeft bijgedragen aan de zaak-Heremans als jouw column over De Croo in De Groene Amsterdammer aan het debat over kapitalisme. Het is, overigens, een column die zalvend begint en slaand eindigt.

    Dat stuk had heel wat beter gekund, in de eerste plaats door over de inhoud ervan te gaan, en door het stuk van Haegens erbij te betrekken, waar het per slot van rekening een antwoord op was. ‘Doe het dan zelf, als je het allemaal zoveel beter weet en kan’ hoor ik denkbeeldige luisteraars roepen, maar kijk: Radio Plasky heeft geen journalisten in dienst, geen redactiestatuut, en ook geen paywall. Wij zijn, kortom, geen journalistiek project.

    Apache is dat wel. Daarom heeft wat jij doet de potentie tot relevantie, en wat ik doe niet of nauwelijks. En daarom moet jij hard je best doen, en mag ik precies doen waar ik zin in heb. Meer valt daar niet over te zeggen.

    Een leuke toevalligheid die we je niet willen onthouden, is dat wij eergisteren precies een jaar geleden Apache in bescherming namen tegen Tom Heremans. Niet dat dat veel bijdroeg aan eender wat, maar we vonden dat Heremans zijn journalistieke pretenties daar niet bepaald waarmaakte. Ik ben, wil ik maar zeggen, al vaker over Tom Heremans gegaan (hij zou hier nu een grap over homo’s maken, vermoed ik) en ik denk niet dat dat ooit positieve impact heeft gehad. Hij schrijft in elk geval nog steeds zijn afgrijselijke stukjes.

  3. 23 januari 2013 15:57

    Ik bedoelde het amicaal, Emile. Ik wilde er eerst iets zoet achter schrijven, maar dacht dat een doorwinterde radiomaker als jij dat niet nodig zou hebben.

    Wat je over missies schrijft, begrijp ik niet. Het is mijn missie om aardige teksten te schrijven, en ik neem aan dat de jouwe net dezelfde is. Ik zie eigenlijk geen enkel verschil, en ik heb al helemaal niet het idee dat wat ik schrijf relevanter is dat wat jij uitzendt. (Anders hadden we jullie ook geen schuchter verzoek om samen te werken gestuurd.)

    Over mijn column over De Croo. Die ging niet over het kapitalisme. Als ik het daarover wilde hebben, had ik wel een betere aanleiding gezocht dan zijn artikel en het essay van Haegens. Die column ging over ideologie en hoe dat je blik op de werkelijkheid vertroebelt. Ik vond, misschien onterecht, dat de uitspraken van De Croo zo losgezongen van de werkelijkheid waren dat ik ze zonder al te veel moeite kon wegzetten en als voorbeeld van mijn punt gebruiken. Net als de riedels van de PVDA.

    Wat je in het algemeen over mijn columns zegt klopt misschien, maar ik heb vooralsnog een ander idee. Ik schrijf eigenlijk zelfs geen analyses, en probeer me al helemaal niet te wagen aan voorspellingen. Ik schrijf meer over ideeen en ideologieën dan over strategie, denk ik. In die columns doe ik eigenlijk vooral mijn zin. Maar dat ik soms verzand in geouwehoer, staat buiten kijf.

    Overigens vrees ik dat Heremans zich ook door mijn column niet zal laten doen.

  4. 23 januari 2013 17:40

    Er staat een kleine taalfout in deze repliek (doorwinterd) en een grove misvatting, namelijk dat Emile Plasky zich tot doel heeft gesteld aardige teksten te schrijven. Voor amicale briefwisselingen, beste Peter, ben je beter af met mijn behaagzieke persoon, die eveneens en tevergeefs pogingen heeft ondernomen om als intellectuele evenknie of zielsverwant aanvaard te worden door de heren.

  5. 23 januari 2013 21:21

    Peter: wat iemands persoonlijke missie is, kan ik natuurlijk niet uitmaken. De missie van Apache echter, is wel degelijk journalistiek. Ik dacht dan te mogen veronderstellen dat wie zich in dat project inschrijft, zich ook in die missie inschrijft.

    En goede journalistiek is relevante journalistiek. ‘Aardige teksten’ waarin je ‘je zin’ doet zijn leuk voor persoonlijke blogs en piraatzenders, maar niet voor Apache, vind ik. Apache moet hoger mikken. Leuke maar irrelevante teksten worden al in overvloed gepubliceerd door andere media.

    Knotwilg: intellectuele evenknieën, dat is goed voor de middelmaat die graag schouderklopjes krijgt en in ruil daarvoor graag schouderklopjes geeft. Wie iets wil opsteken, zoekt intellectueel superieuren. Denken wij aan de briljante limerick van Michel van der Plas:

    Het is makkelijk met zijn zestigen
    Elkanders roem te bevestigen
    Dan buiten de kring
    Als enkeling
    De schijn te bewaren van prestige

    Zielsverwanten zoekt men niet in de ether, maar op café of in familiale kring. Prettig is het dan ook pintelieren met broers en neven. Toch is het aangenaam dat iemand opmerkt dat aardige teksten nooit mijn doel zijn geweest. Twee van mijn favoriete bijdragen aan mijn favoriete zender zijn het pleidooi voor verstandigere spellingsregels, en mijn nauwgezette vivisectie van de liedtekst Tijdloos. Geen van beide zijn ‘aardige teksten’, denk ik.

    (Een andere kleine taalfout is dat ‘zoet’ een suffix-s moet krijgen na ‘iets’.)

  6. 23 januari 2013 22:11

    Ik ben niet op zoek naar zielsverwanten, maar ook niet naar vijandschappen. Enkel het chagrijn dat in de reactie van Emile zat, wilde ik weg.

    Belangrijker: Apache mikt hoger. Véél hoger. Maar mijn columns schrijf ik enkel omdat ik er plezier in heb. Als Apache die publiceert, vindt de redacties die aardige teksten waarin ik mijn zin doe blijkbaar journalistiek relevant. Daar kan ik enkel blij om zijn.

  7. 23 januari 2013 22:42

    Je schuift de verantwoordelijkheid op die manier door naar de redactie. Ik weet niet of ik dat wel helemaal koosjer vind, omdat je jezelf toch erg sterk met Apache identificeert. Maar goed, in dat geval moet de conclusie dan zijn dat ik andere maatstaven voor relevante journalistiek hanteer dan de redactie van Apache, wat columns betreft in elk geval.

    Chagrijn is een essentieel onderdeel van deze zender. Misgun ons dat niet (of we worden nijdig).

  8. 23 januari 2013 23:40

    Dat geneuzel over taal op Radio Plasky gaat me soms vervelen, maar heb jij nu een dt-fout gemaakt?

    Ik wil mijn columns best verdedigen, maar niet hun journalistieke relevantie. Dat moet iemand anders uitmaken. Een verschil is dat, inderdaad, met mijn andere artikels.

  9. 24 januari 2013 08:53

    Ik zal vanaf nu elke dt-fout, van mij of van een ander, aanhalen als argument pro de spelling-Plasky. In 2015 moet de Taalunie de huidige spelling evolueren, als ik goed gerekend heb, dus als ik hard genoeg neuzel maakt mijn fenomenale idee misschien een kans.

  10. 24 januari 2013 23:10

    Waarde Emile,

    voor zover ik begrepen heb, steunt Apache op twee benen. Goede journalistiek achter een betaalmuur; opiniestukken die vrij beschikbaar zijn en in het beste geval een open discussie op gang brengen.

    U en ik weten dat de ware Apache op één been in de verte tuurt. We kunnen enkel hopen dat de imitatie van vijandelijke gevechtstechnieken de Apache wapent in zijn strijd. Indien dit niet het geval blijkt te zijn, rest ons geen andere keuze dan het overbodige been van Apache af te hakken.

    Misschien is de enige goede Indiaan de eenbenige Indiaan.
    Misschien niet.

  11. 25 januari 2013 10:21

    Het is waar dat er veel schort aan de opiniepagina’s in kranten vandaag. Maar dat is klein bier vergeleken met wat er schort aan hun journalistieke prestaties. Het is op journalistiek vlak dat Apache een unique selling proposition heeft (of ambieert). Voor opiniestukken en columns lijkt die proposition met heel wat minder sterk.

    Je zou ook kunnen argumenteren dat die stukken op Apache als traffic builder functioneren, maar omdat zij voor de paywall zitten en de journalistiek erachter, durf ik betwijfelen of dat echt werkt. Omdat Apache een klein project is, lijkt het me verstandig alle energie te investeren in de core business, waar ook het meest te winnen valt. Als alle columnisten hun columns zouden laten vallen en die tijd zouden investeren in journalistieke stukken, denk ik dat Apache erop vooruit zou gaan.

    Finaal zijn dat natuurlijk zaken waar een hoofdredactie en een eventueel een chef-marketing moeten uitkomen. Ik geef maar mee wat ik er als lezer van vind.

  12. 25 januari 2013 11:02

    Je mening is duidelijk. Zelf heb ik geen journalistieke ervaring, ambitie of interesse. Apache heeft mij gevraagd wekelijks kort mijn licht te schijnen op een vrij gekozen onderwerp. Dat is wat ik doe. Ik vind Apache een geweldig project, en meer dan dit heb ik het niet te bieden.

    Als Apache morgen mijn stukjes schrapt, gaan ze terug naar mijn persoonlijke blog, waar ze volgens jou thuishoren. Dat ik vrijgekomen tijd zou investeren in journalistieke stukken, is meer betwijfelbaar dan dat het verkeer dat ik naar Apache lok uiteindelijk abonnee wordt.

    Ik spreek, net zoals jij, uiteraard alleen voor mezelf.

  13. Bartjeuh permalink
    27 januari 2013 12:30

    “Maar laat ons het eerst hebben over de het belachelijkste twitterbericht van het decennium”?

    “de het belachelijkste twitterbericht”???

    Waar blijft Kaat als je ze nodig hebt?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s